Dy ditë nuk mjaftuan, James Rubin do të dëshmojë edhe të mërkurën

17:45 – Dy ditë nuk mjaftuan, James Rubin do të dëshmojë edhe të mërkurën

Në Gjykatën Speciale, ku për krime lufte po gjykohen ish-krerët e UÇK-së, zyrtari i lartë amerikan, James Rubin, do ta vazhdojë dëshminë e tij edhe të mërkurën, më 16.09.2025.

Në gjykimin e Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit, Rubin ka nisur dëshminë e tij të hënën, më 15.09.2025.

Ish-diplomati amerikan do të paraqitet nesër në sallë në ora 09:00, por transmetimi publik i seancës nis me 45 minuta vonesë.

Rubin pas marrjes në pyetje nga trupi gjykues, nesër do t’u përgjigjet pyetjeve të ekipeve mbrojtëse të të pandehurve.

15:55 – Rubin: Hill nuk e “donte” Thaçin, bënte komente negative për të

Në Dhomat e Specializuara të Hagës, James Rubin ka vazhduar dëshminë e tij duke folur për raportin mes ish-diplomatit amerikan Christopher Hill dhe Hashim Thaçit gjatë bisedimeve të Rambujesë.

Rubin ka treguar se Hill nuk e kishte një qasje miqësore ndaj Thaçit.

“E dija se Chris Hill do të jepte shpjegime negative për sjelljen e tij dhe do të bënte komente pezhorative – negative për Thaçin te delegacioni amerikan, dhe mund t’i bënte këto edhe për senatorin Dole” – tha Rubin para trupit gjykues.

Rubin e sqaroi se perceptimi i Hillit nuk ishte se Thaçi po fshihej, por se ai shfaqej si i dikush i rëndësishëm. “Qëndrimi nuk do të ishte i shkreti Thaçi është fshehur, por Hill tha ‘pse nuk është këtu ai’, ‘pse bën ai sikur është një person i rëndësishëm’”- sqaroi ai.

Rubin shtoi se ishte në dijeni të ndikimit që kishte Hill në këtë proces dhe se ai përpiqej të justifikonte mungesën e Thaçit. “Unë isha në dijeni që Hill kishte ndikim në këtë situatë, dhe do përpiqesha të thosha se ka arsye që nuk është këtu, ndoshta ka mbetur në bjeshkë, ndoshta është në rrezik”- deklaroi ai.

13:45 – James Rubin: Thaçi më siguroi se nuk do të lejonte hakmarrje ndaj serbëve

Ish-diplomati amerikan, James Rubin, i cili për ditën e dytë me radhë po dëshmon në rastin e Thaçit dhe të tjerëve në Dhomat e Specializuara, tha se deklaratave të Thaçit për tolerencë u ka besuar pas disa viteve.

Rubin tha se fillimisht kishte dyshime, por me kalimin e kohës ishte bindur për sinqeritetin e Thaçit.

“Besoj se ai donte një marrëveshje dhe donte demokraci, edhe pse fliste një gjuhë komuniste. Sa i përket bashkëjetesës, e di që shqiptarët kishin jetuar të shtypur dhe me mijëra ishin vrarë. Tash e a besova këtë? I kam besuar me kalimin e viteve sepse ai fjalët i ktheu në veprime. U binda për sinqeritetin e tij me kalimin e viteve” – ka deklaruar Rubin.

Ai tha se kishte kërkuar nga Thaçi që të sigurohej se nuk do të kishte hakmarrje ndaj serbëve.

“I thashë Hashim, do dilnim shumë keq nëse ju i bëni serbëve atë që ju kanë bërë juve. Këto i thashë publikisht dhe në takime private. Ai më siguroi që do të bënte gjithçka që ishte në mundësi të tij që kjo të mos ndodhte” – tha Rubin.

Rubin shtoi se Thaçi e kishte pranuar realitetin e luftës, duke theksuar se kishte ngjarje të vërteta, por një pjesë e pretendimeve vinin si propagandë nga Serbia.

“Ai e pranoi se kjo ishte luftë dhe në luftë gjërat ndodhin, por për disa pretendimet tha se janë të ekzagjeruara ose propagandë serbe. Por tha se kishte gjëra që kishin ndodhur. Ne i thamë që të bënte deklaratë publike për të parandaluar dhunën si formë hakmarrjeje”- u shpreh Rubin.

13:25 – Ish-zyrtari amerikan në Hagë: Thaçi kërcënohej nga ushtria serbe në kohën e Rambujesë – hynte e dilte nga Kosova përmes maleve

Ish-zyrtari i lartë amerikan, James Rubin po vazhdon dëshminë në Dhomat e Specializuara në Hagë, ku aktualisht ai po përgjigjet në pyetjet e trupit gjykues, rreth zhvillimeve të Konferencës së Rambujesë dhe rolit të Hashim Thaçit.

Rubin tha se edhe pse nuk kishte prova materiale për kërcënimet ndaj Thaçit, kishte sinjale se ai ishte nën presion.

“Dua të jem sa më i qartë: nuk kam pasur prova materiale se ai ishte i kërcënuar. Rambujeja ishte një mjedis tensioni. Thaçi ishte një person i ri për mua dhe njerëzit më thonin gjëra për UÇK-në dhe shqiptarët e Kosovës. Kjo ishte një përvojë e re. Dikush nga ekipi im më tha se ai ishte i kërcënuar. Në këto raste bisedoja me të, për të kuptuar nëse ishte apo jo. Më kujtohet se më ka thënë sa e vështirë ishte për të të hynte dhe të dilte nga Kosova përmes maleve. Mendoj që kërcënimet vinin nga serbët. Ai kërcënohej nga ushtria serbe” deklaroi Rubin.

Ai foli edhe për marrëveshjet e Rambujesë, duke theksuar se ato ishin të detajuara dhe komplekse, por nuk përfshinin pavarësinë e Kosovës.

“Marrëveshjet e Rambujesë, për ata që i kanë lexuar, janë të gjera dhe të hollësishme, përfshirë edhe faktin se NATO të ishte struktura ushtarake dominuese, gjë që ishte kundër dëshirës së UÇK-së për të dhënë siguri për popullin e vet. Ne kishim bërë atë që quhet marrëveshje ‘në parim’. Këto marrëveshje nuk e përmbanin pavarësinë” – tha ai.

Rubin theksoi se atmosfera në Rambuje ishte e ngarkuar dhe plot tension, duke shtuar se për UÇK-në vendimet ishin të vështira për shkak të presioneve të shumta dhe mungesës së garancive për pavarësinë.

Konferenca e Rambujesë në Francë i filloi punimet më 6 shkurt të vitit 1999. Kjo konferencë synoi zgjidhjen e krizës në Kosovë.

Delegacioni i Kosovës kishte pranuar parimisht propozim-marrëveshjen për zgjidhjen e krizës në Kosovë, të cilën e kishte propozuar Grupi i Kontaktit, por delegacioni serb, sado që parimisht pranoi këtë propozim-marrëveshje, mbrojti qëndrimin që trupave të NATO-s të mos u lejohet kalimi nëpër Serbi dhe forcat ndërkombëtare në Kosovë të jenë në kuadër të Kombeve të Bashkuara.

Delegacioni i Kosovës, në atë kohë kryesohej nga Hashim Thaçi që ishte përfaqësues i UÇK-së, Ibrahim Rugova i LDK-së e Rexhep Qosja i LBD-së.

12:51 – Rubin: Thaçi kërkonte miratim për Rambujenë, Demaçi thoshte “O pavarësi, o të vdesim!”

Ish-zyrtari i lartë amerikan, James Rubin, në Dhomat e Specializuara në Hagë, ka folur për rolin e Hashim Thaçit dhe Adem Demaçit në procesin e Rambujesë.

Rubin ka treguar se ka qenë i pranishëm kur ish-sekretarja amerikane e shtetit, Madeleine Albright, ka biseduar me Demaçin. Sipas tij, veprimtari tashmë i ndjerë Demaçi shihej si figurë me autoritet të madh ideologjik.

“Kam qenë i pranishëm kur Albright e thirri Demaçin. Ai na dukej si dikush që kishte autoritet ideologjik. Thaçi mendonte se kishte nevojë për një person si Demaçi, andaj ai thoshte se na duhet autonomi, jo pavarësi. Ndërsa Demaçi thoshte: ‘O pavarësi, o të vdesim’” – ka thënë Rubin.

Ai ka treguar se Demaçi i kishte folur drejtpërdrejt Albrightit me fjalë të ashpra.

“Demaçi i tha zonjës Albright: ‘O pavarësi, o të vdesim të gjithë,’ dhe kjo na u duk e egër”- ka shtuar ai.

Rubin ka shpjeguar se Demaçi kërkonte ndryshime në udhëheqësinë e UÇK-së, ndërsa Thaçi, megjithëse ishte përfaqësues politik, nuk kishte kompetencë për të marrë vendime të pavarura.

“Demaçi kërkonte që të ndryshonte udhëheqësia e UÇK-së. Edhe pse Thaçi ishte përfaqësues, ai thjesht reflektonte gjërat në terren. Për të nënshkruar Rambujenë, Thaçi tha se i duhej miratim, nuk e di kush ia dha atë miratim, por ishte e qartë se ai nuk mund të merrte vendime vetë. Një nga ata që mund t’i ketë dhënë miratim mund të ketë qenë Demaci” – ka deklaruar Rubin.

James Rubin, pasi i përgjigj pyetjeve te ekipeve mbrojtëse të Thaçit dhe të tjerëve, si dhe në pyetjet e Prokurorit të Specializuar James Pace, në ditën e dytë të dëshmisë së tij, po merret në pyetje nga gjykatësit e Dhomave të Specializuar në Hagë.

12:39- Prokuroria e Specializuar përfundon pyetjet për James Rubin

Prokurori i Specializuar në Gjykaten Speciale, aktualisht ka përfunduar pyetjet për dëshmitarin e parë të mbrojtjes në rastin e Thaçit dhe të tjerëve, James Rubin.

Megjithatë, prokurori James Pace, tha se mund të ketë pyetje më vonë, kur të dëgjohen edhe dëshmitarët e tjerë.

Tash, James Rubin po merret në pyetje nga avokati i Hashim Thaçit.

Kjo është dita e dytë e dëshmisë së ish-zyrtarit të lartë amerikan.

11:50- Rubin: Nuk e shoh si drejtësi që Thaçi dhe të tjerët po mbahen në paraburgim për 5 vjet

Në Dhomat e Specializuara në Hagë, ish-zëdhënësi i Departamentit Amerikan të Shtetit, James Rubin, ka shprehur shqetësimin e tij për kohëzgjatjen e paraburgimit të ish-liderëve të UÇK-së. Ai tha se ka kaluar qindra orë duke u përgatitur për këtë dëshmi dhe se e ndjente se njohuritë e tij tashmë gjenden në dokumente.

“Mendoj që jam munduar pa fund që të jem i disponueshëm për këtë gjykatë, kam shpenzuar qindra orë përgatitje, dhe ndjesia ime ishte se gjithë njohuritë ishin të pranishme në dokumente. Pikëpamjet e Prokurorisë nuk është se do të ndihmoheshin nga kontributi im,” – ka deklaruar Rubin.

Duke iu referuar faktit që Hashim Thaçi dhe të akuzuarit e tjerë janë në paraburgim për më shumë se pesë vjet, Rubin theksoi se kjo nuk është drejtësi.

“Fakti që të akuzuarit kanë qenë në paraburgim për më shumë se 5 vjet, dhe fakti që ata janë dorëzuar vullnetarisht dhe fakti që janë mbajtur kaq gjatë më shqetëson, mendoj se lidhet me politikën. Më shqetëson fakti që dikush të jetë i paraburgosur për kaq gjatë. Këta persona janë dhënë vullnetarisht dhe kanë qenë bashkëpunues me Gjykatën,”- ka thënë ai.

Rubin shtoi se në rastin e Thaçit dhe të tjerëve nuk sheh logjikë për mbajtjen e tyre në paraburgim për një periudhë kaq të gjatë.

“Në rastin e të akuzuarve nuk e kuptoj pse është dashur të jenë në burg për 5 vjet. Nuk e shoh si shtet të së drejtës. Albright nuk e ka pasur këtë drejtësi në mendje kur e ka inciuar Tribunalin e Hagës,” – tha ish-diplomati amerikan.

Ai përmendi edhe përvojën e tij të drejtpërdrejtë me ish-liderët e UÇK-së gjatë kohës së luftës, duke theksuar se e njeh nga afër mënyrën se si ata kanë funksionuar.

“Duke qenë se kam parë nga afër liderët e UÇK-së dhe asnjë person tjetër nuk e ka pasur këtë mundësi, duke pasur ide të mira të funksionit, për 3 ditë kam parë si janë sjellë ata, kush ishte përgjegjës, komandant, udhëheqës. Duke pasur këtë njohuri mendoj se kjo ka qenë e gabuar, unë nuk jam jurist, por kjo nuk është drejtësi,”- tha Rubin.

11:10 – Rubin: Kemi inkurajuar shqiptarët që të mos merrnin hak për horrorin që kishin përjetuar nga Serbia

Ish-zyrtari i lartë amerikan, James Rubin, po vazhdon të merret në pyetje nga Prokurori i Specializuar në Hagë.

James Rubini, është pyetur në lidhje me krimet e pretenduara të kryera nga UÇK-ja.

Rubin është pyetur për ndalimin e personave që ishin pjesë e Lidhjes Demokratike të Kosovës, Cen Deskut e Jakup Kastratit. Ai tha se ky incident nuk i kujtohet.

Kurse, kur u pyet për një artikull të gazetës amerikane Tje New York Times, për gjetjen e 15 personave nga trupat e KFOR-it në një objekt në Kosovë, të cilët ishin të ndaluar dhe torturuar, Rubin tha se i kujtohet të ketë inkurajuar pjesëtarët e UÇK-së të mos merrnin hak për shkak të horrorit që përjetuan nga Serbia.

“Pas 26 vitesh nuk më kujtohet. Mund të kem dëgjuar për këtë incident, që të mos ketë hakmarrje, mos të ketë vrasje, kemi inkurajuar të mos merrnin hak për horrorin që kishte ndodhur”- theksoi Rubin.

10:14- Rubin: Para Rambujesë, UÇK-në e përshkruam si terroriste

Ish-ndihmës sekretari i Shtetit i SHBA-së, James Rubin, i cili po dëshmon pranë Dhomave të Specializuara në Hagë, në gjykimin ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit e Rexhep Selimit, tha se para marrëveshjes se Ramubjesë, Ushtria Çlirimtare e Kosovës, u përshkrua nga ta si terroriste.

“Dua të pasqyroj faktin se periudha 96-98 Gelbart u takua me udhëheqësit e UÇK-së, kur ne i përshkruam si persona që bënin gjera terroriste” – tha Rubin.

Ky qëndrim ndaj UÇK-së, sipas Rubin ndryshoj kur u nënshkrua marrëveshja në Ramubje.

“Derisa ne e kuptuam situatën, e përshkruam UÇK-në si terroriste. Ky qëndrim ndryshoi pas Rambujesë, pasi që UÇK-ja e nënshkroi marrëveshjen e paqes” – tha James Rubin.

09:46 – James Rubin vazhdon dëshminë në Hagë

Ish-ndihmës sekretari i Shtetit i SHBA-së, James Rubin, të martën më 16.09.2025 pritet ta vazhdojë dëshminë pranë Dhomave të Specializuara në Hagë, në gjykimin ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit e Rexhep Selimit. Seanca pritet të nis në orën 09:00, por me 45 minuta vonesë në transmetim.

Rubin, për rreth 7 orë, të hënën më 15.09.2025, u përgjigj fillimisht në pyetjet e ekipeve mbrojtëse të Thaçit, Veselit e Krasniqit.

Zyrtari i lartë amerikan, gjatë dëshmisë se tij, tha se Hashim Thaçi  vepronte si udhëheqës politik dhe nuk kishte kompetenca për vendime ushtarake. Sipas Rubin, për çdo vendim, atij i duhej leje nga komandantët e UÇK-së.

Në vazhdim mund ta lexoni një përmbledhje të dëshmisë së James Rubin më 15.09.2025.

Në sallën e Gjykatës Speciale, në Hagë, ku për krime lufte po gjykohen ish-krerët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, sot, më 15.09.2025, u paraqit dëshmitari i parë i mbrojtjes, zyrtari i lartë amerikan, James Rubin.

Ish-ndihmës sekretari i Shtetit i SHBA-së dëshmoi në gjykimin e Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit e Rexhep Selimit.

James Rubin e nisi dëshminë e tij, duke folur për takimet e tij me Hashim Thaçin. Fillimisht e kujtoi si djalë të ri e më pas si kryeministër i Kosovës, gjë që e kishte befasuar.

“Kam pasur ndërveprim me Hashim Thaçin, pas vitit 2000. Mbase nuk më kujtohen të gjitha, por më kujtohet takimi i parë – ai ishte një djalë i ri dhe e kam takuar në një kohë të vështirë, nuk kishte funksion apo pushtet” – tha James Rubin.

Më pas Rubin përmendi takimin në New York, në një restorant, dhe Thaçi në atë kohë ishte kryeministër i Kosovës.

“Dhe herën e parë jemi takuar pas publikimit të këtij artikulli (pas vitit 2000) në New York kur ishte bërë kryeministër. Erdhi në një restorant si kryeministër, dhe unë u befasova nga kjo gjë sepse kishte kaluar nga një djalë i ri që punonte në rrethana të vështira, befasisht ishte bërë kryeministër” – kujtoi James Rubin.

Diplomati amerikan në fillim të dëshmisë kujtoi edhe takimin e fundit mes tyre.

“Hera e fundit duhet të ketë qenë rreth vitit 2018 – 2019, kur po punoja në Uashington dhe ai ishte president i Kosovës” – bëri të ditur Rubin.

Rubin tha se atëkohë kishte një kontratë lobimi me Qeverinë e Kosovës për të arritur paqe me Serbinë.

Ai shtoi se përpjekjet e tyre synonin të sillnin paqe mes Kosovës dhe Serbisë dhe të siguronin njohje të ndërsjellë mes dy vendeve.

“Pikërisht këtë synova në punën time me të – t’i jepnim fund konfliktit, të sillnim paqe e stabilitet në rajon dhe të arrihej njohja e Kosovës dhe njohja e Serbisë si dy shtete të pavarura, që jetojnë në paqe dhe siguri. Ky do të ishte një përfundim i bukur i një historie mjaft të dhimbshme” – theksoi zyrtari i lartë amerikan.

Më pas, dëshmia e James Rubin u orientua kryesisht në takimet e tij dhe ndërveprimet me Hashim Thaçin gjatë Konferences së Rambujesë. Në atë kohë, ai tha se nuk kishte shumë njohuri për Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës e as për Thaçin.

“Nuk kishim takuar asnjë udhëheqës të UÇK-së. Nuk e njihnim UÇK-në, në mendjen tonë ishte diçka shumë e vogël, që nuk kuptohej mirë, nuk ishte forcë e armatosur e rëndësishme. Kur dëgjuam se udhëheqësi i delegacionit ishte nga UÇK-ja, Albright po përpiqej të arrinte paqe në Rambuje, dhe për të ndalur luftën duhet të motivohen ata që kanë rol ushtarak” – u shpreh Rubin.

Ish-ndihmës Sekretari amerikan i Shtetit, James Rubin, në dëshminë e tij në Hagë ka rrëfyer për takimin e parë mes tij dhe në atë kohë kryesuesit të delegacionit kosovar, Hashim Thaçit, në Konferencën e Rambujesë.

Rubin tha se Thaçi e kishte njohur atë përmes paraqitjeve të tij televizive, meqë ishte zëdhënës i Departamentit amerikan të Shtetit.

“Më kujtohet takimi i parë që më duket ishte ai që ju përmendët. Dhe më kujtohet që ai më njohu menjëherë përmes televizionit, sepse isha zëdhënës i DASH. Pra ai më njohu. Kur dikush të njihte, shtrëngojnë duart, japin sinjale fizike. Sekretarja Albright e vërejti këtë gjë. Ajo ishte shumë e zonja në  raportet njerëzore. Më tha: “Bisedo me të, njihu me të!” Donim të dinim kush ishte udhëheqës i delegacionit. Gjatë dy javëve u përpoqa të rri me të, të kaloj kohë, u takuam në vende ku hanim, pija ndonjë cigare, ecnim bashkë. Në atë kohë Hashim Thaçi nuk fliste anglisht dhe kur dikush nuk flet në atë raport, përdorej gjuha e trupit. Në nivel diplomatik kishim përkthyes.” – kujtoi James Rubin.

Diplomati amerikan tha se gjatë Konferencës së Rambujesë Thaçi i shprehu shqetësimet e tij se nuk kishte autoritet për të nënshkruar marrëveshjen në emër të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Rubin tha se Hashim Thaçi ishte në presion nga komandantët e UÇK-së.

“Thaçi tha se i vinte keq, por përgjigjja e tij ishte jo” – sqaroi Rubin.

Ish-ndihmës Sekretari amerikan tha se qëllimi i negociatave ishte të gjendej një kompromis, pa bërë deklarata specifike për pavarësinë e Kosovës.

Por, nënshkrimi i një deklarate, pa “pavarësinë”, sipas Thaçit do të konsiderohej tradhti.

“Ai më sqaroi se nuk ishte përgjegjës për këtë. Ishte personi që po komunikonte me ne sepse kishte rol politik në UÇK por jo udhëheqës, nuk kishte kompetenca, autoritet. Ishte pasqyrim i një lëvizjeje. Ata donin të konfirmohej se do të realizohej pavarësia. Po të nënshkruante pa fjalën pavarësi, do të quhej tradhtar” – tha në dëshminë e tij në Hagë James Rubin.

James Rubin foli për disa persona të cilët i cilësoi si ekstremistë. Sipas Rubin, këta persona kërkonin vetëm pavarësinë. Me keto qëndrime, sipas zyrtarit të lartë amerikan, ata po rrezikonin jetën e miliona civilëve shqiptarë.

“Kjo ka qenë situata më e vështirë që më kujtohet mua, fati i 1 milion personave ishte në fjalë. Nëse kosovarët do ta përqafonin Perëndimin, Perëndimi do të ishte pro tyre. Ndryshe do të kishte masakra, edhe ne kishim parashikuar masakra me vdekjen e mijëra personave. Kjo krijoi një situatë të tensionuar. Ai nuk kishte autoritet e as mundësi të diktonte asgjë. Ai duhet ta merrte lejen prej tyre. Nuk ishte në gjendje të diktonte rregulla e kushte. Atij i duhej të komunikonte me persona të tjerë. Kishte persona që unë u thosha ekstremistë, i donin të gjitha, të vendosnin në rrezik gjithë popullin e tyre. Kishte persona që ishin më praktikë siç ishte Thaçi. Ne e bindëm delegacionin shqiptar dhe u thamë fillimisht – shpëtoni njerëzit” -theksoi mes tjerash Rubin.

Angazhimi i James Rubinit, ish-ndihmës Sekretarit amerikan të Shtetit, nuk përfundoi me përmbylljen e Konferencës së Rambujesë.

Diplomati amerikan erdhi në Kosovë në qershor të vitit 1999, kësaj here për ta bindur Hashim Thaçin të nënshkruante marrëveshjen e demilitarizimit të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

“Në atë kohë, lufta ishte drejt fundit, gjenerali britanik Mike Jackson, po planifikonte tërheqjen e forcave serbe nga territori i Kosovës dhe negocionte me komandantët e UÇK-së në terren. Ai ishte komandant i KFOR. Europa, Shtetet e Bashkuara ishin te unifikuara që të kishte një forcë të unifikuar. Jackson thoshte që unë dua të vendos forcat e mia në zona të lejuara. Kjo do të thoshte që të demilitarizohej UÇK-ja. Sipas pikëpamjes sonë, ne mendonim se UÇK-ja ishte lojtar i vogël dhe ne duhet të ndihmonim të demilitarizohej UÇK-ja dhe kishim takime me komandant në terren” – tha Rubin.

Ai rrëfeu për bisedimet që kishte pasur me Thaçin në atë kohë.

“Andaj unë shkova për të takuar, qe ta ndihmoj Mike Jackson dhe të sigurohem se Hashim Thaçi ta nënshkruajë marrëveshjen. Kam qëndruar në Shkup, dhe çdo mëngjes dërgohesha në male për t’u takuar me Hashim Thaçin dhe komandantët e UÇK-së. Këto ishin negociata të pazakonta, për shkak te vendimmarrjes se palës tjetër. Ne duhet të sqaronim të gjitha pikëpamjet e vendeve anëtare të NATO-s. Dhe kishim këtë strukturën e UÇK-së që nuk e kuptonim. Ishte një strukturë jo mirë e organizuar. Ne po kërkonim demilitarizimin e UÇK-së. Forcat britanike kishin punuar me UÇK-në” – theksoi James Rubin.

Sipas Rubin, Thaçi pranoi ta nënshkruante dhe kjo ishte një marrëveshje mes UÇK-së dhe NATO-s.

Zyrtari i lartë amerikan, James Rubin, vazhdoi dëshminë e tij, duke u marrë në pyetje edhe nga avokati i Kadri Veselit, Rodney Dixon.

Rubin foli për ndërhyrjen ndërkombëtare në Kosovë.

Rubin tha se qëllimi ishte të mbroheshin civilët dhe të parandalohej përsëritja e asaj çka kishte ndodhur në Bosnje dhe Hercegovinë.

“Na shqetësonin shume raportet që merrnim se si vriteshin veç pse ishin shqiptarë të Kosovës. Kjo ngjasonte me situatën në Bosnje. Shihnim se po shfaqej e njëjta politikë. Kjo na bëri që të reagojmë. Ne nuk donim që të përsëritej tmerri i Bosnjës në Kosovë. Ky ishte qëllimi i politikës tonë” – tha Rubin.

Ai tha se politika ishte e qartë, animi kah viktimat.

“Donim të ishim në anën e viktimave. Ata, jo vetëm që ishin të shtypur, por po masakroheshin” – sqaroi Rubin.

Zyrtari i lartë amerikan foli edhe për kontaktet që i kishte pasur me Jakup Krasniqin.

Shtoi se me ish-zëdhënësin e UÇK-së kontaktet kanë qenë minimale.

“Bashkëbiseduesi im kryesor ishte Hashim Thaçi” – u përgjigj shkurt James Rubin.

Më vonë gjatë dëshmisë Rubin përmendi një takim me Krasniqin në prill të vitit 1999 në Bruksel, duke e përshkruar si një moment të vështirë.

Ai tha se Krasniqi kërkonte masa që nuk mund të ndërmerreshin aso kohe, si dërgimi i trupave tokësore në Kosovë, për t’u kujdesur për sigurinë e civilëve.

“Dërgimi i trupave do të thoshte se Clinton do të duhej të ndryshonte politikën e tij për të mos dërguar trupa tokësore” – tha Rubin.

Rubin foli edhe për pretendimet që e lidhnin katërshen e UÇK-së me ekzekutime dhe vrasje. Rubin tha se ngjashëm sikurse për Thaçin, nuk ishte hasur në asnjë informacion që e lidhte Krasniqin me këto pretendime.

“Kam pyetur të gjithë ata që mund të kishin informacione për këto pretendime, jo vetëm në vitet 2000, por edhe më vonë. Por, rreth 25 vite pasi jam larguar nga qeveria, kam pyetur të gjithë ata që mund të kishin pasur informacion lidhur me këto pretendime, dhe jo vetëm në vitet 2000, por edhe dekada më vonë kur miqtë e mi kishin mundësi të më japin informacion, asnjëherë nuk më kanë dhënë informacion për këto pretendime”.

Rubin tha se ekstremistët brenda UÇK-së rrezikonin jetën popullatës civile, ndërsa “të moderuarit si Krasniqi e Thaçi synonin nënshkrimin e Marrëveshjes së Rambujesë. “Qëllim i tyre ishte mbështetja e Perëndimit dhe mbrojtja e civilëve”.

Diplomati amerikan u pyet edhe për komunikimet që Sekretarja amerikane e Shtetit, Madeleine Albright kishte pasur me Hashim Thaçin.

Ai u pyet nëse i kujtohej që ish-sekretarja i kishte thënë Thaçit se do të mbante përgjegjësi penale për krimet që mund të kryheshin në Kosovë, pas hyrjes së KFOR-it.

“Jo, nuk më kujtohet” – u përgjigj shkurt James Rubin.

Sipas zyrtarit amerikan, Albright i kishte kërkuar Thaçit të tregonte tolerancë dhe të bënte çmos që edhe populli i tij të ishte tolerant, ndërsa drejtësia do të kujdesej për përgjegjësinë individuale të atyre që kryen dhunë.

Gjatë dëshmisë së tij, James Rubin, përmendi dhe një tjetër figurë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Rubin tha se në vitin 1999 kishte kuptuar për kontaktet e CIA-s me Ramush Haradinajn.

Sipas tij, CIA dhe Ramush Haradinaj ishin në kontakt prej vitesh.

“Këtë e kam mësuar vetëm në ’99-tën, por në atë kohë mësova se kjo ka ndodhur edhe në ’98-ën. E di që Gelbard ishte takuar me UÇK-në dhe mësova në ’99-tën kur shkova vetë në Kosovë dhe takova shefin e CIA dhe gjithë punonjësit e CIA, atëherë mësova për marrëdhëniet e tyre me Haradinajn dhe e di që kishte vite që kishin qenë në kontakt me njëri-tjetrin”.

James Rubin foli edhe për ndërmjetësuesin e Shteteve të Bashkuara të Amerikës për Kosovën në Rambuje, Christopher Hill.

Ai tha se Hill kishte bërë përpjekje të dëmtonte figurën e tij.

“Christopher Hill kishte njëanshmëri që e vëreja gjatë gjithë kohës së tij si udhëheqës – njëanshmëri në favor të LDK-së dhe kundër UÇK-së. Unë nuk kisha asnjë anshmëri dhe isha i ftuar të punoja me udhëheqësin e zgjedhur të organizatës” – tha Rubin.

Përveç figurës së tij, diplomati amerikan tha se Hill përpiqej ta dëmtonte edhe figurën e Sekretares amerikane të Shtetit, Madeleine Albright.

“Hill po tregonte njëanshmëri, po përpiqej të më zvogëlonte rolin tim, e bëri këtë në mënyrë të përsëritur dhe po ashtu u përpoq ta zvogëlonte edhe sekretaren Albright para gazetarëve, duke pretenduar gabimisht se ajo e kishte favorizuar udhëheqësin e delegacionit të UÇK-së në Rambuje, kur në fakt ishte delegacioni shqiptar i Kosovës që e kishte zgjedhur atë si udhëheqës, dhe miratimi i tij ishte i domosdoshëm që ne të arrinim objektivat”- theksoi Rubin.

Dëshmia e James Rubin pritet të vazhdojë edhe nesër, më 16.09.2025, nga ora 09:00.

James Rubin është i pari që hapi dëshminë e mbrojtjes për ish-krerët e UÇK-së.

Rubin është një diplomat i njohur amerikan. Në vitin 1999, ai ishte i angazhuar ndërmjetës për të siguruar demilitarizimin  e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Aktakuza

Sipas aktakuzës së Zyrës së Prokurorit të Specializuar, pjesëtarë të UÇK-së, gjatë periudhës mars 1998-shtator 1999, kishin kryer krime të luftës dhe krime kundër njerëzimit – duke arrestuar dhe ndaluar persona civilë në mënyrë të paligjshme; duke i trajtuar në mënyrë mizore, torturuar dhe zhdukur.

Në mesin e shumë akuzave bëjnë pjesë edhe ato të vrasjeve të paligjshme.

Për të gjitha këto krime të pretenduara, prokurori Xhek Smith i ngarkoi Hashim Thaçin, Rexhep Selimin, Jakup Krasniqin e Kadri Veselin edhe me akuzën se të njëjtit ishin në dijeni se këto krime ishin duke ndodhur dhe nuk kishin ndërmarrë asnjë veprim për parandalimin e tyre, mirëpo kishin nxitur kryerjen e tyre.

Në këtë aktakuzë thuhet se Thaçi dhe të tjerët nxitën sulmet ndaj kundërshtarëve dhe nxitën vrasjen e tyre.

Sipas Prokurorisë, krerët e UÇK-së përmes deklaratave publike e veprimeve në terren frikësuan, denigruan, eliminuan kundërshtarë e kërkuan të pozicionoheshin si i vetmi zë dhe si i vetmi përfaqësues legjitim i shqiptarëve të Kosovës.

Pjesë e aktakuzës 68-faqëshe të Prokurorisë janë edhe pretendimet për vrasje të paligjshme.

Këto vrasje theksohet se janë kryer në territore të ndryshme të Kosovës dhe Shqipërisë. Sipas Prokurorisë, ato janë kryer në: Likoc, Jabllanicë, Llapushnik, Drenoc, Malishevë, Bajgorë, Majac, Zllash, Kleҫkë, Kukës dhe Rahovec.

Në aktakuzë thuhet se një person gjatë vitit 1998 ishte mbajtur në kazermat e UÇK-së në Jabllanicë dhe ishte rrahur për vdekje nga pjesëtarët e UÇK-së.

Aktakuza pretendon se fatin e njëjtë e kishin pasur edhe dy viktima tjera të cilat ishin dërguar në kazermën e UÇK-së në Jabllanicë.

Përpos vrasjeve në Jabllanicë, në aktakuzë pretendohet se në fshatin Llapushnik ishte arrestuar një person nga pjesëtarët e UÇK-së, ishte rrahur dhe ishte marrë në pyetje dhjetë net rresht, ndërsa në fund ishte vrarë.

Aktakuza pretendon tutje se pas një ofensive serbe, forcat e UÇK-së në Llapushnik kishin arrestuar afërsisht 30 persona dhe se disa prej tyre më pas ishin lënë të lirë, ndërsa të tjerët ishin qëlluar dhe vrarë.

Aty përshkruhet edhe për gjashtë vrasje të kryera në Drenoc. Sipas Prokurorisë, gjashtë burra ishin arrestuar, rrahur e vrarë dhe eshtrat e tyre nuk ishin parë kurrë më.

Pjesë e aktakuzës janë edhe akuzat për vrasjen e 11 civilëve serbë në Malishevë. Sipas aktakuzës, në korrik të vitit 1998, një grup prej 11 të arrestuarish serbë u transferuan në një dhomë, në bodrumin e një ndërtese në Malishevë. Aty përshkruhet se këta civilë ishin rrahur dhe shqelmuar nga anëtarët e UÇK-së, e më pas ishin qëlluar e vrarë.

Në këtë aktakuzë, Prokuroria e Specializuar ka përfshirë edhe “qendrën e paraburgimit” në Kleçkë.

Në këtë lokacion – sipas Prokurorit të Specializuar – gjashtë persona ishin dërguar dhe ishin rrahur për vdekje nga pjesëtarët e UÇK-së.

Sipas aktakuzës, një person tjetër kishte vdekur si rezultat i keqtrajtimit në Kukës. Në këtë keqtrajtim thuhet se kishte marrë pjesë edhe Sabit Geci.

Tre persona të tjerë ishin arrestuar në Rahovec. Ata, sipas aktakuzës, ishin rrëmbyer nga ushtarët e UÇK-së në shtëpitë e tyre, ndërsa nuk ishin parë kurrë më.

Arsyeja se pse krerët e UÇK-së akuzohen për krimet dhe vrasjet e sipërmendura – sipas Prokurorit të Specializuar – është përgjegjësia komanduese.

Më 06.12.2024, Gjykata Speciale ka njoftuar për një aktakuzë të re kundër Hashim Thaçit.

Për aktakuzën e re Hashim Thaçi është deklaruar se nuk e pranon fajësinë.

Sipas aktakuzës, Thaçi, si dhe Hajredin Kuqi, Bashkim Smakaj, Isni Kilaj e Fadil Demaku akuzohen për ndikim në dëshmitarë.